Welk water gebruik je in een luchtbevochtiger?
Een luchtbevochtiger brengt vocht in de lucht. Hoe dat gebeurt en wat er met de mineralen in het water gebeurt, hangt af van het type apparaat. Bij ultrasone modellen kunnen mineralen mee de lucht in worden verspreid, terwijl ze bij verdampingsmodellen grotendeels in het apparaat achterblijven.
Kraanwater, gedestilleerd water of gedemineraliseerd water? Welk water je het beste in een luchtbevochtiger kunt gebruiken, hangt vooral af van het type apparaat en de voorschriften van de fabrikant.
Dat verschil is belangrijk. Een ultrasone luchtbevochtiger vernevelt water in zeer kleine druppeltjes. Daarbij kunnen ook mineralen uit het water in de lucht terechtkomen. Een verdampingsluchtbevochtiger werkt anders en verspreidt veel minder mineralen via de lucht.
Gebruik daarom niet automatisch hetzelfde water in iedere luchtbevochtiger. Controleer eerst de handleiding van jouw apparaat.
Kun je kraanwater gebruiken in een luchtbevochtiger?
Bij sommige luchtbevochtigers wel. Bij andere apparaten adviseert de fabrikant water met een lager mineraalgehalte.
Nederlands kraanwater bevat van nature mineralen zoals calcium en magnesium. Deze mineralen bepalen mede de waterhardheid en kunnen in een luchtbevochtiger afzettingen vormen.
Vooral bij een ultrasone luchtbevochtiger is het gebruikte water relevant. Onderzoek naar minerale deeltjes uit ultrasone luchtbevochtigers laat zien dat deze apparaten mineralen uit het water zeer efficiënt als kleine deeltjes in de lucht kunnen verspreiden. Hoe meer mineralen het gebruikte water bevat, hoe meer en grotere minerale deeltjes daarbij kunnen ontstaan.
Bij andere technieken ligt dat anders. Verdampingsluchtbevochtigers en stoombevochtigers verspreiden volgens de Amerikaanse Environmental Protection Agency veel minder of vrijwel geen mineralen uit het water via de lucht.
De eerste vraag is daarom niet alleen: hoe hard is mijn water? Maar vooral: welk type luchtbevochtiger heb ik en welk water schrijft de fabrikant voor?
Kraanwater, gedestilleerd of gedemineraliseerd water?
De verschillende soorten water zijn niet hetzelfde.
| Water | Wat zit erin? | Gebruik in luchtbevochtiger |
|---|---|---|
| Kraanwater | Bevat onder andere calcium en magnesium | Bij veel apparaten mogelijk als de fabrikant dit toestaat |
| Gedestilleerd water | Zeer laag gehalte opgeloste mineralen | Kan mineraalafzetting en verspreiding van mineralen sterk beperken |
| Gedemineraliseerd water | Groot deel van opgeloste ionen/mineralen verwijderd | Gebruik als de fabrikant dit toestaat |
| Onthard water | Bij ionenwisseling zijn vooral calcium en magnesium uitgewisseld | Niet hetzelfde als gedestilleerd of gedemineraliseerd water |
| HappyDrops-water | Calcium en magnesium blijven aanwezig | Waterhardheid blijft in principe gelijk; volg het wateradvies van de fabrikant |
Gedestilleerd water ontstaat door water te verdampen en de waterdamp vervolgens weer te condenseren. Daardoor blijven veel opgeloste mineralen achter. Demineralisatie kan op andere manieren plaatsvinden, bijvoorbeeld door deïonisatie of omgekeerde osmose.
De EPA noemt gedestilleerd water specifiek als mogelijkheid om het mineraalgehalte bij ultrasone en impeller-luchtbevochtigers te verminderen. Ook deïonisatie en omgekeerde osmose verwijderen een groot deel van de mineralen.
Wat is het verschil tussen een ultrasone en verdampingsluchtbevochtiger?
Niet iedere luchtbevochtiger brengt vocht op dezelfde manier in de lucht.
Ultrasone luchtbevochtiger
Een ultrasone luchtbevochtiger gebruikt trillingen met een hoge frequentie om zeer kleine waterdruppeltjes te produceren.
Dat werkt stil en efficiënt, maar heeft een belangrijk gevolg: stoffen die in het water zijn opgelost kunnen met de kleine druppeltjes worden verspreid.
De EPA noemt ultrasone luchtbevochtigers daarom samen met impeller- of cool-mist-modellen als de typen die relatief veel mineralen uit het reservoir in de lucht kunnen brengen.
Verdampingsluchtbevochtiger
Een verdampingsmodel laat water verdampen vanuit bijvoorbeeld een vochtig filter of ander absorberend materiaal. Een ventilator voert het vocht vervolgens naar de ruimte.
Daarbij blijven mineralen veel meer in het apparaat achter. Volgens de EPA worden bij dit type veel minder of geen noemenswaardige hoeveelheden mineralen via de lucht verspreid.
Dat betekent niet dat een verdampingsluchtbevochtiger geen onderhoud nodig heeft. Mineralen kunnen juist achterblijven in het filter of andere onderdelen.
Wat is die witte aanslag rond een luchtbevochtiger?
Zie je een fijne witte stoflaag op meubels of andere oppervlakken rond een luchtbevochtiger? Bij ultrasone apparaten kunnen mineralen uit het gebruikte water daarvan de oorzaak zijn.
Het apparaat maakt zeer kleine waterdruppeltjes. Wanneer het water vervolgens verdampt, verdwijnen de daarin opgeloste mineralen niet mee. Ze kunnen als kleine minerale deeltjes achterblijven.
De EPA beschrijft dit verschijnsel als white dust en geeft aan dat water met een lager mineraalgehalte de verspreiding van mineralen vermindert.
Witte stof rond een ultrasone luchtbevochtiger is dus een andere situatie dan de harde kalklaag die je bijvoorbeeld op een kraan of douchewand aantreft. In beide gevallen spelen mineralen uit het water een rol, maar de manier waarop de afzetting ontstaat verschilt.
Waarom ontstaat kalkaanslag in een luchtbevochtiger?
Calcium en magnesium zijn van nature aanwezig in drinkwater. Hoe meer van deze hardheidsmineralen het water bevat, hoe harder het water wordt genoemd.
In onderdelen van een luchtbevochtiger kunnen mineralen zich na verloop van tijd ophopen. Dat kan bijvoorbeeld gebeuren wanneer water verdampt of onderdelen regelmatig nat worden en weer opdrogen.
Hoe snel afzetting ontstaat, hangt onder andere af van:
het mineraalgehalte van het water;
het type luchtbevochtiger;
de temperatuur;
hoe intensief het apparaat wordt gebruikt;
hoe vaak het water wordt ververst;
en hoe vaak het apparaat wordt schoongemaakt.
Lees meer over hoe kalkaanslag ontstaat →
Hoe ontkalk je een luchtbevochtiger?
Gebruik niet automatisch azijn of citroenzuur zonder eerst de handleiding te controleren.
De juiste ontkalkingsmethode verschilt per apparaat. Zelfs binnen één merk kunnen verschillende voorschriften gelden voor verschillende typen luchtbevochtigers.
Volg daarom deze volgorde:
Schakel het apparaat uit en haal de stekker uit het stopcontact.
Leeg het waterreservoir.
Controleer welke onderdelen volgens de fabrikant mogen worden gereinigd of ontkalkt.
Gebruik alleen een toegestaan reinigings- of ontkalkingsmiddel en houd de voorgeschreven dosering en inwerktijd aan.
Spoel onderdelen die met reinigingsmiddel in aanraking zijn geweest zorgvuldig na als de fabrikant dat voorschrijft.
Vul het apparaat daarna opnieuw volgens de gebruiksaanwijzing.
Vooral dat grondig naspoelen is belangrijk. De EPA adviseert bij gebruik van reinigings- of desinfectiemiddelen het reservoir zorgvuldig te spoelen om te voorkomen dat restanten van deze middelen tijdens gebruik in de lucht terechtkomen.
Kun je een luchtbevochtiger ontkalken met azijn?
Dat hangt af van het apparaat.
Azijn kan minerale afzettingen oplossen, maar dat betekent niet dat het geschikt is voor ieder materiaal, filter of onderdeel in een luchtbevochtiger.
Sommige fabrikanten schrijven voor bepaalde modellen verdunde witte azijn voor, terwijl bij andere apparaten een andere reinigingsmethode geldt.
Gebruik daarom niet standaard pure schoonmaakazijn en laat onderdelen niet zonder controle langdurig weken. Raadpleeg de onderhoudsinstructies van jouw specifieke model.
Dat is dezelfde lijn die we ook bij andere apparaten adviseren: niet het huismiddel, maar de materiaal- en fabrikantvoorschriften bepalen welke methode geschikt is.
Luchtbevochtiger schoonmaken en ontkalken zijn niet hetzelfde
Schoonmaken en ontkalken worden vaak door elkaar gebruikt, maar hebben een ander doel.
Ontkalken is gericht op het verwijderen van minerale afzettingen.
Schoonmaken is breder. Een waterreservoir bevat stilstaand water en moet daarom ook worden onderhouden wanneer nauwelijks zichtbare kalkaanslag aanwezig is.
De EPA adviseert om bij draagbare luchtbevochtigers het reservoir dagelijks leeg te maken, de oppervlakken droog te maken en het apparaat opnieuw met vers water te vullen. Daarnaast adviseert de organisatie draagbare luchtbevochtigers iedere derde dag grondig schoon te maken. Volg daarbij altijd de onderhoudsinstructies van de fabrikant.
Ontkalken hoeft dus niet automatisch even vaak als water verversen of schoonmaken.
Hoe vaak moet je een luchtbevochtiger schoonmaken?
Daarvoor geldt in de eerste plaats het onderhoudsschema van de fabrikant.
Hoe vaak onderhoud nodig is, hangt af van het type apparaat, het gebruik en het gebruikte water. Een waterreservoir met stilstaand water vraagt bijvoorbeeld om ander onderhoud dan een onderdeel waarop langzaam minerale afzetting ontstaat.
Wacht in ieder geval niet totdat een dikke kalklaag zichtbaar wordt.
Let onder andere op:
zichtbare afzetting in het reservoir;
kalk op onderdelen die met water in contact komen;
witte mineraalstof rond een ultrasone luchtbevochtiger;
verminderde werking;
verkleuring of vervuiling van filters;
en onderhoudsmeldingen van het apparaat.
Volg bij het reinigen altijd de frequentie en methode uit de handleiding.
Hoe kun je kalkaanslag in een luchtbevochtiger beperken?
De belangrijkste stap is het water gebruiken dat de fabrikant voor jouw type luchtbevochtiger voorschrijft.
Bij een ultrasone luchtbevochtiger kan mineraalarm water relevant zijn, omdat het apparaat opgeloste mineralen mee kan vernevelen. De EPA adviseert om bij ultrasone en impeller-modellen water met een laag mineraalgehalte te gebruiken wanneer je kalkaanslag en de verspreiding van mineralen wilt beperken.
Daarnaast helpt goed onderhoud:
ververs het water regelmatig;
laat oud water niet onnodig in het reservoir staan;
verwijder beginnende afzetting voordat een dikke laag ontstaat;
reinig filters en onderdelen volgens de handleiding;
en gebruik alleen geschikte reinigingsmiddelen.
Een andere mogelijkheid is waterbehandeling. Daarbij is het wel belangrijk onderscheid te maken tussen water ontharden, mineralen verwijderen en kalkafzetting beheersen.
Wat betekent HappyDrops voor een luchtbevochtiger?
HappyDrops verwijdert calcium en magnesium niet uit het drinkwater. De gemeten waterhardheid blijft daardoor in principe gelijk.
Het systeem doseert polyfosfaat aan het passerende water en is bedoeld om de neerslag en afzetting van hardheidsmineralen te beïnvloeden. Dat is iets anders dan de mineralen uit het water verwijderen.
Bij onderdelen van een waterinstallatie en apparaten waarop harde kalk zich kan afzetten, is dat onderscheid relevant. HappyDrops is gericht op kalkbeheersing zonder het water daadwerkelijk te ontharden.
Bij een luchtbevochtiger komt daar echter nog een tweede vraag bij: hoe brengt het apparaat het water in de lucht?
Vooral bij een ultrasone luchtbevochtiger is dat belangrijk. Calcium, magnesium en andere mineralen zijn in HappyDrops-water nog aanwezig. Een ultrasoon apparaat kan opgeloste mineralen uit het gebruikte water mee verspreiden in de lucht. HappyDrops-water moet daarom niet worden beschouwd als alternatief voor gedestilleerd of gedemineraliseerd water wanneer de fabrikant mineraalarm water voorschrijft.
Bij een verdampingsluchtbevochtiger werkt het proces anders en worden veel minder mineralen via de lucht verspreid. Ook daar blijven de water- en onderhoudsvoorschriften van de fabrikant echter leidend.
Wil je weten wat HappyDrops in jouw woning kan betekenen? Bekijk hoe het systeem werkt of vraag vrijblijvend advies aan.
Veelgestelde vragen over water en kalk in een luchtbevochtiger
-
Dat hangt af van het type luchtbevochtiger en de voorschriften van de fabrikant. Sommige apparaten zijn geschikt voor kraanwater, terwijl bij andere modellen mineraalarm water wordt aanbevolen. Controleer daarom altijd de handleiding.
-
Bij veel luchtbevochtigers kan dat, maar niet bij ieder model is het de beste keuze. Vooral ultrasone luchtbevochtigers kunnen mineralen uit kraanwater als kleine deeltjes in de lucht verspreiden.
-
Bij veel apparaten kan gedestilleerd water worden gebruikt. Het bevat veel minder opgeloste mineralen dan kraanwater en kan daardoor minerale afzetting en witte mineraalstof beperken. Controleer wel het advies voor jouw specifieke apparaat.
-
Nee. Bij distillatie wordt water verdampt en vervolgens weer gecondenseerd. Demineralisatie kan via verschillende technieken plaatsvinden waarbij opgeloste ionen worden verwijderd. Beide kunnen een laag mineraalgehalte hebben, maar zijn niet per definitie hetzelfde.
-
Vooral ultrasone luchtbevochtigers kunnen mineralen uit het gebruikte water mee vernevelen. Nadat het water verdampt, kunnen deze mineralen als een fijne witte afzetting op oppervlakken achterblijven.
-
Alleen als de fabrikant dit voor jouw apparaat toestaat. Materialen, filters en onderdelen verschillen per model. Gebruik daarom niet automatisch pure azijn of een standaard mengverhouding.
-
Volg het onderhoudsschema van de fabrikant. Water verversen, schoonmaken en ontkalken kunnen verschillende intervallen hebben. De EPA adviseert voor draagbare luchtbevochtigers onder andere dagelijks vers water en regelmatig grondig reinigen.
-
Dat hangt af van het wateradvies van de fabrikant. HappyDrops verwijdert calcium en magnesium niet en maakt van kraanwater geen gedestilleerd of gedemineraliseerd water. Vooral wanneer een fabrikant voor een ultrasone luchtbevochtiger mineraalarm water voorschrijft, blijft dat advies daarom relevant.